czwartek, 13 stycznia 2022

Zaleszczyki


                                                             Zaleszczyki

                                                          ukr. Заліщики   (Zaliszczyky)  

 

                           Zaleszczyki położone są w głębokim jarze w zakolu Dniestru                

        oblewane z trzech stron (od zachodu, południa i wschodu) wodami rzeki  na kształt półwyspu

                            -  nachylonym ku południowi,  na wys. 172 m n.p.m.,

                           Administracyjnie znajdują się  w obwodzie tarnopolskim Ukrainy.

                                                                Powierzchnia- 7,16 km²


                                                          Nieoficjalny  herb miasta

                                                     

                 Na zielonej murawie biała brama z dwie wieżami wypełniającymi całą szerokość. 

Niebo, otwory okienne i bramne czerwone. Mury szczytowe schodkowe, zwieńczone białymi latarniami z chorągiewkami na kopułkach

          . Nad bramą zza muru wystaje jednorożec zwrócony w herbowe prawo (Bończa).

                                                                        Herb Bończa

 

                      Najstarsza wzmianka o herbie Zaleszczyk pochodzi z 1750 roku

            Symbolu używano przed nadaniem miejscowości prawa magdeburskiego w 1766 roku

 


                      W 1867-1929  używano go z przerwą w czasie pierwszej wojny światowej, 

                                        gdy miasto było okupowane przez wojska rosyjskie. 



                       W latach 1929–1939 herb przedstawiano na owalnej tarczy i opatrzono

                                                        ozdobnym obramowaniem.

              W okresie radzieckim w latach siedemdziesiątych Zaleszczykom nadano emblemat

               w barwach żółto-błękitnych, przedstawiający  odbudowany w 1938 roku 

                                      most  na Dniestrze


                                                                          ******

                                                            Herb rejonu czortkowskiego

                                         w granice którego włączono Zaleszczyki w 2020 r

                                                                             ******


                                                      Herb obwodu tarnopolskiego (od 2003)


                                                                           2001-2003

 

 

                                                                              *****

                           Pierwotna nazwa Zaleszczyk to Zalisie – stosowana w  XIV/XVI w.

                          Dawne Zaleszczyki położone były  pomiędzy Galicją i Bukowiną,

                                                          Podolem i Pokuciem.


                 .                       Od    1578- oficjalna nazwa Zaleszczyki

                                    Od 1376 wieś w granicach Królestwa Polskiego,

                                        w województwie podolskim

                                W latach   1672-1699    starostwo czerwonogrodzkie

                                       , na terenie którego leżały Zaleszczyki,   

                             , stało się paszałykatem czortkowskim   Imperium  Osmańskiego

 

                      W XVIII w. właścicielem miejscowości był Stanisław August Poniatowski

                                 (wcześniej należała ona do Lubomirskich)

                                             1766-   prawa miejskie

                                          Po I rozbiorze Polski (1772) – w granicach

                                    Monarchii Habsburgów, Królestwo Galicji i Lodomerii

 


                                    a od 1866 Austro-Węgier w składzie kraju koronnego Galicji 


                     W latach 1809–1815 Zaleszczyki wraz z okręgiem tarnopolskim przeszły

                                 pod panowanie Rosji - jako Тернопільський край

                                              w którym   istniał  okręg zaleszczycki

                                  

                                     Od 1774 -  miasto  powiatowe  w cyrkule halickim

                                          1786 - siedziba cyrkułu zaleszczyckiego

                                    1854 -  miasto powiatowe w cyrkule czortkowskim


                                Po likwidacji cyrkułów w 1867, miasto powiatowe do 1918 r

                                                   Bezirk Zaleszczyki ( 31 gmin)   - 718 km²

 


                       Od   1895 r  stacja na  linii kolejowej Tarnopol-Czerniowce- Stanisławów

                                Do roku 1918 miasto na granicy między Galicją i Bukowiną.


                                           IX. 1914 — VII.1917  wojskowa  okupacja rosyjska

                                  Od 1 listopada 1918 do maja 1919 pod administracją ZURL

 

                                Od lipca 1919  w granicach II Rzeczypospolitej, miasto powiatowe 

                                                            w województwie tarnopolskim. 

                                                     

                                                         


             Popularny w II Rzeczypospolitej kurort zwany ” Polską Riwierą,  Polskim Meranem "

           W 1928 Zaleszczyki zostały uznane za uzdrowisko o charakterze użyteczności publicznej

                                      


            Sezon turystyczny rozpoczynał się na dobre wraz z początkiem czerwca, a kończył 

                                            na przełomie września i października.

            Na miejscu funkcjonowało ok. 20 pensjonatów (w tym dwa otwarte przez cały rok), 

                 dwa hotele: Grand i Centralny, oraz Oficerski Dom Wypoczynkowy

            Oddano do ruchu oba odbudowane (zniszczone podczas I wojny ) mosty na Dniestrze 

                            – w 1930 r. kolejowy, przywracający łączność z Kołomyją oraz 

                                            w 1938 drogowy, wiodący do przejścia             

                             granicznego Zaleszczyki – Kryszczatyk  (rum. Crisceatec).


              Do historii przeszły jako miasto graniczne, przez które jakoby rząd II RP ewakuował

                                           się we wrześniu 1939 r. do Rumunii

        Mit zaleszczyckiej szosy, którą przedstawiciele polskiego rządu mieli uciekać do Rumunii, 

                                 był ulubionym narzędziem propagandy komunistycznej

    .             W rzeczywistości prezydent Ignacy Mościcki z ministrami oraz marszałkiem

                 Rydzem-Śmigłym  ewakuowali się przez most w Kutach nad Czeremoszem. 


                                                Od 18.IX.1939 pod okupacją ZSRR

                                          8.VII. 1941–  24.III.1944 pod okupacją III Rzeszy 

                                           w dystrykcie Galicja Generalnego Gubernatorstwa

 

                                                 1944 - 1991   w granicach ZSRR

                                                    w obw. tarnopolskim  USRR

                                      20.I.1940-  17.VII.2020  w rejonie zaleszczyckim

                                                               

                     

                                                                        

                               od 19.VII.2020 - w   rejonie czortkowskim ( Чортківський район)

 


    

                                                                       ***********

                                                             Znaczki pocztowe

                                            1850-1918 austriackie



                                                                             *****

                                                               1918-1919   znaczki ZURL

                                                          

                                                                                ******

                                                            1919-1939  znaczki polskie


                                                         W Zaleszczykach, we wrześniu 1933 roku

                                                                                 wypoczywał Józef Piłsudski


                                                                              *****

                                                       1939-1941,1944-1991  znaczki ZSRR

                                                                      

                                                             

                                                                                *****

                                                      1941-1944  okupacyjne niemieckie (GG )

                                                                            ********

                                                            Od III.1992  znaczki Ukrainy

                                                          


                                                       

                             Wyjątkowo urodzajna w okolicy ziemia pozwalała przy takim klimacie

                       na uprawę arbuzów, melonów, moreli, papryki, pomidorów, wreszcie winorośli

                                                                              *****

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz