niedziela, 5 lipca 2026

Wyspy Księcia Edwarda (RPA)

                                          Wyspy należące do Republiki Południowej Afryki, 

                     położone w subantarktyce, w południowej części Oceanu Indyjskiego. 

                                     Wyspy oddalone są o 1770 km na pd.- wsch, od miasta 

                                          Port Elizabeth  i ok. 2180 km od Kapsztadu 

                                 W skład wchodzą Wyspa Marion oraz Wyspa Księcia Edwarda. 

                                                Obie wyspy są pochodzenia wulkanicznego


                      Wyspa Mariona ma pow. 290 km², wyspa Księcia Edwarda ma pow. 45 km²,

                          oddalona jest od wyspy Mariona o 19 km na północny wschód.

                              Administracyjnie  są częścią   Prowincji Przylądkowej Zachodniej

                             

                                                                            ******

                                                             ang.   Prince Edward Islands

                                                           afrikaans-  Prins Eduard-eilande

 

                                                                 Powierzchnia -335 km²

                                                        Wyspy nie mają oficjalnych symboli

 

                                                                     Flaga RPA  (1994)

 

                                                                              ****

                   Wyspa Mariona została odkryta w 1663 r przez holenderski statek Maerseeven .

                     W  1772 r  szukając Antarktydy, natknął się nią Francuz Marion du Fresne

                                      Marion nazwał wyspy Terre de l'Espérance (Marion) 

                                                i Ile de la Caverne (Księcia  Edwarda)

 

                                                                               ****

                                                             Wyspa Księcia Edwarda

                                Wyspę przypadkowo odkrył 4.III.1663 r holenderski żeglarz

                                                             Barend Barendszoon Lam. 

                  Błędnie określił on jednak jej położenie, skutkiem czego wyspa została ponownie 

                           odkryta 13.I. 1772 r przez Francuza Marca Josepha Marion du Frense.

 

             W grudniu 1776 r dotarł tu także James Cook, który nazwał wyspę i cały archipelag 

                                  imieniem księcia Edwarda, czwartego syna  króla Jerzego III

                                                                                ****

                             Żaden z odkrywców nie był w stanie wylądować na wyspach.

                                W 1799 r  pierwsze zarejestrowane lądowanie na wyspach

                                              przez grupę francuskich łowców fok 

                                         Pierwszą ekspedycją naukową na wyspy kierował

                                                         James Clark Ross  w 1840 r


                             Wyspy zostały ostatecznie zbadane podczas wyprawy Challengera

                                       prowadzonej   przez kapitana George'a Naresa, w 1873 r

                                                                              ****

                                          W XIX w  wyspy odwiedzali  łowcy fok 

                                 W 1908 r rząd brytyjski przyznał Williamowi Newtonowi  

                              licencję na eksploatację guano na wyspie Marion na okres 21 lat.

  

                                4 .I. 1948 r wyspa Marion i sąsiednia Wyspa Księcia Edwarda 

                                             zostały oficjalnie   zaanektowane do RPA

                                                      jako  część Prowincji Przylądkowej

                  

                               Flaga  RPA została wciągnięta na Marion  29.XII. 1947

                                               a Wyspie Księcia Edwarda  4 .I. 1948 r

                                   Marynarka wojenna i personel  wojskowy zajął Marion Island

                                                                    w lutym 1948

                                   Zainstalowano  stację meteorologiczną na Transvaal Cove 

                                                 na pn.-wsch. wybrzeżu wyspy Marion

                                                          

                                               

                                                                              ******

                                        W 2003 r rząd RPA ogłosił Wyspy Księcia Edwarda

                                                   Specjalnym Rezerwatem Przyrody

                                  W 2013 r ogłosił 180.000  km²  wód oceanicznych wokół wysp

                                                      Morskim Obszarem Ochrony,


                                                                             ******

                                                                 Znaczki pocztowe

                                                                      Znaczki RPA

                                                                          od 1948

                                               Agencję pocztowa na wyspie Marion  otwarto 

                                                               w bazie meteorologicznej

                                            Pełniący obowiązki poczmistrza Allan B. Crawford 

                                            na przesyłkach   stosował  stempelek  z nazwą wyspy

                                  a znaczki anulowane były w Kapsztadzie ( lub innym  porcie RPA ) 

                                gdzie poczta  była  transportowana statkiem zaopatrzeniowym z wyspy

                                    Pierwsze  przesylki z wyspy oficjalnie wysłano w  lutym 1948 r                                        


                                              

                                                                             *****

Placówka  otrzymała   własny datownik  w 1958 r
 
Pierwszym dniem stosowania był 24.III. 1958 r 
 
 
                                  

                                                             

                                                                    

                                                                                 ******

                                                     Logo stosowane  na  wyspie Marion



                                                                                  ****

                                                                                                         

piątek, 3 lipca 2026

Atol Johnston

                                                                       

                          Atol na północnym Pacyfiku  pomiędzy  Hawajami a Wyspami Marshalla.

                                              (ok. 1400 km na zachód od Hawajów)

                                          W skład atolu wchodzą wyspy, z których największe 

                                              naturalne  to Johnston Island i Sand Island

                        , oraz dwie  sztuczne   Akau (North Island)  i Hikina (East Island)

                                           otoczone  rafą barierową tylko  od  pn.-zach.

                            Najwyższym punktem jest Summit Peak, wznoszący się na 5 m n.p.m.

                                                          Powierzchnia atolu -2,67 km².  

 .                                                         powierzchnia laguny - 130  km²


                                                               Klimat  tropikalny, suchy. 


                                                                             ******

                                                                     Johnston Atoll

                                            Terytorium nieinkorporowane Stanów Zjednoczonych

                                                (Unincorporated Territory of the United States)

                                       zaliczane   do amerykańskich Dalekich Wysp Mniejszych 

                                                    ( United States Minor Outlying Islands

                                                                              ****

                                   Atolem zarządzają obecnie Siły Powietrzne ( U.S. Air Force)

                                            oraz US Fish and Wildlife Service (USFWS)

 

                                                            Nieoficjalna flaga od 2001 r

                                                       Złota głowa ptaka (orła ?) reprezentuje

                                  zarządzających atolem ( Air Force and the Fish and Wildlife Service)

                                                            Gwiazdki -symbolizują wyspy atolu 

                                                Kolor biały -koralowce ,  błękit -otaczający ocean 


                                                                            *****

                                            W  drugiej poł.  XX w na atolu  przebywało średnio

                                 1,1 tyś. amerykańskich wojskowych i  pracowników cywilnych 

                                 W maju 2005 r. wszyscy pracownicy rządu USA opuścili wyspę

 

                                            Obecnie  wstęp możliwy jest wyłącznie

                                              po uzyskaniu specjalnego zezwolenia

                                                                            *****

                                 Atol został odkryty przez kapitana Josepha Pierpointa

                                                            we wrześniu 1796 r

                                    Ponownie zauważony  14.XII.1807 r przez bryt. kapitana  

                                        Charlesa Jamesa Johnstona z HMS Cornwallis

                                     a atol został nazwany na cześć kapitana tego statku

                                19.III. 1858 r kapitan amerykańskiego statku "Palestyna

                                             zajał  atol w imieniu Stanów Zjednoczonych

                                              na mocy ustawy  Guano Islands Act   z 1856

 

                                  14 .VI. 1858 r kpt. Watson na  hawajskim, statku "Kalama"

                                              zajął  atol dla  Królestwa Hawajów

.                                  Atol został przemianowany na Kalama Island.

                                       27.VII. 1858 r  - ponowne amerykańskie zajęcie atolu

                            27 .VII. 1858 r król Kamehameha IV ogłosił aneksję wyspy 

                                                    do Królestwa Hawajów.

                                        Wydobycie  guano  rozpoczęte   końcem lat 50- XIX w

                                                       trwało okresowo do 1920 roku.

                                            Od 1926 r wyspa była oficjalnie rezerwatem przyrody 

                                                      

                                          , po czym została przejęta przez US Navy w 1934 r.

                                                           a w 1948  - Siły Powietrzne USA

                                 W 1936 r flota USA, która założyła  bazę dla wodnosamolotów, 

                                       wykonujących  misje patrolowe nad centralnym Pacyfikiem

 

                                                  

                                          Atol  w tym czasie był używany jako  baza lotnicza,

                            miejsce testowania broni jądrowej i biologicznej, tajną baza rakietową,

                                           oraz miejsce przechowywania i  utylizacji broni chemicznej

                


                                                  W  2007 r armia USA opuściła  atol

                                                       Od 6 .I. 2009 r atol  jest częścią

                                             Pomnika Narodowego Odległych Wysp Pacyfiku.

                                       ( Pacific Remote Islands Marine National Monument)

 


******

                                                              Znaczki lokalnej poczty   

                                                                     Hawai'i Post 

                                               działajacej  od lipca 2000 do  kwietnia 2014 r.,

                                   w Waikīkī  dzielnicy Honolulu 


                                         

                                                                          *****


                                                                               ******

                                                               

                                                                 




poniedziałek, 29 czerwca 2026

Lębork

                              Miasto w województwie pomorskim, siedziba powiatu lęborskiego.

                          Lębork leży w pradolinie Redy-Łeby, nad Łebą i jej dopływem Okalicą,

                                               na północnym krańcu Puszczy Kaszubskiej, 

                     w bliskim sąsiedztwie Jeziora Lubowidzkiego na wschodzie, na północy Kaszub

                                ok. 30 km na południe od Łeby , 85 km na pn. zach. od Gdańska

                            Miasto graniczy z dwiema gminami wiejskimi – od zachodu, północy, 

                        wschodu, a także częściowo od południa z gminą Nowa Wieś Lęborska

                                      oraz na niewielkim odcinku południowym z gminą Cewice

                                                            

                                                                              *****

                                                                      Miasto Lębork

                                                                           kasz. Lãbórg

                                                                  Powierzchnia - 20, 8 km²


                                                                   Ludność -35,1 tyś.

                                                                         Herb miasta

                                                                     od 30 .X. 2003 

                               Herb  przedstawiający lwa - strażnika (bądź opiekuna zamku) 

                              znany  jest  od XIV w. i występował na pieczęciach miejskich 

                 z niewielkimi zmianami  (lew siedzący bądź wsparty o basztę, także ukoronowany)

                    

                                          Herb nawiązuje do  niemieckiej  nazwy  miasta

                                           Lewinburg  , Löwenburg  (Lwi Gród)

                                        które z czasem  przekształcił   się w Lauenburg

                                                             

                                                                             *****

                                                 Opis herbu z Statutu miasta z  14.VI.2019 r

                 Herbem Miasta Lęborka jest wizerunek fragmentu średniowiecznych murów miejskich 

                       oraz lwa,którego głowa jest zwrócona w prawo, poniżej pasmo zielonego podłoża

                                              i błękitne  fale rzeki Łeby

                                Sylwetka lwa żółta lub złota, budowle białe, dachy niebieskie.. 

                                                                          

                                                                              *******

          

             

                                                                   

                                                                              ******

                                                              Herb powiatu lęborskiego 

                                   W polu 3 błękitnym lew złoty trzymający basztę nawiązuje 

                                                            do herbu stolicy powiatu.

                                                                             *****

                                                                               Flaga

                                                         [Lębork city flag] 

                                                                          Od 30.X.2003 

                                                                   
        

                                                                           ********                       

                               W X w. słowiańska wieś położona nad Łebą, noszącą nazwę Lewino

                                                  należącą do książąt Pomorza Gdańskiego.

                                     Ok. 1123 ziemia lęborska została schrystianizowana 

                                                i należała do biskupstwa włocławskiego.

                            W 1140 tereny te zostały włączone do biskupstwa kamieńskiego

                                      

                             W latach 1310-1454 Lębork należał do państwa krzyżackiego

                                    1340- założenie miasta i budowa zamku Lewinburg.

                                           

                      1 lub 6 .I. 1341 nastąpiła lokacja Lęborka na prawie chełmińskim

                                 W 1410 zamek lęborski poddał się polskim wojskom. 

                              Po  pokoju w Toruniu 1 .II. 1411 Krzyżacy odzyskali Lębork   

                             1440- przystąpienie  do  antykrzyżackiego  Związku Pruskiego

                              Po rozpoczęciu wojny 13-letniej król Kazimierz Jagiellończyk 

                                      wcielił miasto wraz z Pomorzem Gdańskim do Polski

                                                             

                                  6 .III.1454 został inkorporowany przez polskiego króla

                                     i przekazany w lenno księciu pomorskiemu Erykowi II. 

                                               Książę w 1460 r oddał Lębork Krzyżakom 

                                        ale już w 1466 roku wykupił miasto od zakonu.  

                                                

                                  W lipcu 1466 książę jednak wykupił powierzone ziemie

                        W 1490 r Lębork przeszedł w ręce księcia pomorskiego Bogusława X 

                                     1637 r po bezpotomnej śmierci księcia Bogusława XIV 

                                                    Lębork włączony zostaje do Polski.        

                               Od 1641  stolica  powiatu  w  województwie  pomorskim

               w 1657 r k Jan Kazimierz na podstawie traktatów welawsko-bydgoskich 

                     odstępuje je Fryderykowi Wilhelmowi, elektorowi brandenburskiemu.

 

                        

                           Od 1777 r   Lauenburg in Pommern  w pruskiej prowincji  Pomorze

                                      1846  stolica powiatu Landkreis Lauenburg i. Pom


                         W 1870 Lębork uzyskał połączenie kolejowe ze Słupskiem i Gdańskiem

                                                    

                                    10.III. 1945 r   Armia Czerwona wkroczyła do Lauenburga

                                           W marcu 1945 powiat lęborski znalazł się tymczasowo 

                                                             w okręgu Pomorze Zachodnie

                                                      10.IV.1945 -  władza cywilna 

                                    7 .VII. 1945    miasto i powiat stał się częścią woj. gdańskiego

                                                           do  1946 używno  nazwy Łebno

                                       W maju 1946 zatwierdzono  polską nazwę Lębork

                                          (  spolszczenie i adaptacja wcześniejszej niemieckiej nazwy )

                                                            

                                                           1975-1998  w woj. słupskim

                                                    1999  -  siedziba powiatu lęborskiego  

                                                                     w woj. pomorskim


                                                                             *******

                                                                    Znaczki pocztowe 

                                                                            Znaczki Prus

                                                                              1850-1867


                                                                            **** 

                                                            Znaczki Północnoniemieckiego 

                                                                    Związku Pocztowego 

                                                                          1868-1871


                                                                             **** 

                                                                       Znaczki Niemiec

                                                                         1872-1945


                                                                                   **** 

                                                                       Znaczki Polski 

                                                                               od 1945


                                                                                   *****