środa, 20 maja 2026

Luksemburg

                                                Państwo położone w Europie Zachodniej

                                                 Graniczy z Francją ( 73 km) od południa,

                                                         Niemcami (135 km) od wschodu

                                                oraz Belgią (148 km) od zachodu i północy.

                                                                             ****

                                                   Wielkie Ksiestwo Luksemburga

                                                         luks,  Groussherzogtum Lëtzebuerg 

                                                          fr. Grand-Duché de Luxembourg

                                                        niem.  Großherzogtum Luxemburg

 

                                                            Powierzchnia  - 2586 km²

                                                              Stolica- Luksemburg

                                                 (Lëtzebuerg; Luxembourg; Luxemburg)

                                      Języki urzędowe - luksemburski (dialekt jęz. niemieckiego)

                                                                  francuski ,niemiecki

 

                                                             Ludność  -  681,9  tyś.

                                                          z czego 47% to obcokrajowcy

 

                                                                         *********

                                                                              Herb

                                                                         Herb wielki

                                                          oficjalnie potwierdzony 18.V.1972. 

                               Lew wywodzi się z godła Limburgii, którego władca w XIII w

                                poprzez małżeństwo zapanował również nad Luksemburgiem. 

                     Jako pierwszy z książąt luksemburskich książę Henryk V Blondyn (1247–1281) 

                                (syn Walerana III z Limburgii i Ermesinde z Luksemburga)

                zaczął się pieczętować herbem mającym stać się następnie herbem Luksemburga


                                                                            *****

                                                            Herb średni                        Herb mały

                                                                                      *****

                
                                                                  Herb Wlk. Księstwa w 1818

   
********
Flaga 
 
 rout, wäiß, blo  

                                                W obecnej formie wprowadzona  12.VI.1845

                                                             Zatwierdzona 16.VIII.1972

                                            

                              Niemal identyczna z flagą Holandii, z tą różnicą, że jest dłuższa, 

                             a jej jasnoniebieski   pasek i czerwony pasek są jaśniejszym odcieniem

                           Jej barwy pochodzą od herbu - lew czerwony, pręgi białe i niebieskie

                                  Dopiero w 1890 roku wprowadzono niebieski w jaśniejszym odcieniu,

                                                        aby odróżnić dwie flagi od siebie

 

                                                                          *******

                                                        Miasto Luksemburg

                                                luks  Stad Lëtzebuerg, fr. Ville de Luxembourg,

                                                              niem . Stadt Luksemburg

                                        Miasto  położone na południu kraju, nad miejscem połączenia 

                                                             rzek Alzette i Pétrusse.

                                           

                                                                           Herb miasta

                                                                      Od 10 .XI. 1818 r

                       Za moment powstania Luksemburga przyjmuje się rok 963 gdy wywodzący

                  się z lokalnego rodu Zygfryd kupił od opactwa benedyktyńskiego w Trewirze

                 castellum quod dicitur Lucilinburhuc – niewielki zamek zbudowany na skale 

                                     przy dawnej drodze rzymskiej z Reims do Trewiru.

                                           Miejscowość otrzymała prawa miejskie w 1244.


                                                                         ******

                                                  Matka Boża Pocieszycielka Strapionych 

                                                od 1666 roku jest patronką Luksemburga 

                                                 a od 1676 patronuje też całemu księstwu

                    Maria Mutter Jesu, Consolatricis Afflictorum, Matris Consolationis,

                                          Patrona Civitatis et Patriæ Luxemburgensis.

                                                                             *****

             Tereny współczesnego Luksemburga, leżące strategicznie pomiędzy ziemiami 

                            Germanów i Franków, nazywane były przez Sasów Lucilinburhuc 

                                                              (pol. „mała forteca”)


                                           1060 -hrabstwo Luksemburga w ramach I Rzeszy

                                1354 ·  status księstwa  ( cesarz Karol IV Luksemburski )

                                                1437- ·wygaśnięcie rodu Luksemburgów

                                                   1441- własność książąt Burgundii                 

                                         1556 - 1714 część  Niderlandów hiszpańskich

                                   W 1639   Francja zajęła  południowe fragmenty księstwa 

                                ( Thionville ,Marville, Yvoix-Carignan,Damvillers i Montmédy)

                                  1713 · austriacka linia  Habsburgów przejmuje Luksemburg

                                 1.X.1795-30.V. 1814  -księstwo zostało włączone do Francji 

                                                       jako  Le département des Forêts

                                         13.V.1814 r Prusy anektowały  region Bitburga i Igel

                                 9.VI.1815 - na mocy  postanowienia  Kongresu Wiedeńskiego

                                                utworzono Wielkie Księstwo Luksemburga

                                    w unii personalnej z Holandią  i z wojskową ochroną Prus

                                                            

                                                XVIII prowincja Królestwa Niderlandów

                                  Do 1866 r  księstwo było członkiem Konfederacji Niemieckiej

                                       W październiku 1830 r. tymczasowy rząd belgijski ogłosił 

                                                        Luksemburg jako część Belgii

                              14.IV. 1839  Luksemburg w efekcie ustaleń układu londyńskiego 

                                                  stracił  zamieszkaną głównie przez Walonów 

                                   część terytorium  (4,3 tyś. km² ) na rzecz nowo utworzonej Belgii                                           

                                            Od 1842-1919 w unii celnej z niemieckim Zollverein

                             11.V. 1867 r tzw. Druga Konferencja Londyńska uznała pełną niepodległość

                                                              Wielkiego Księstwa Luksemburga.


                                                          

                                                  W 1890 - wygasła unia personalna z Holandią

                                                  Przejęcie tronu przez dyn. Nassau-Weilbourg 

                                                     Wielki Książę Adolf  (pan.1890-1905)

                                            2 .VIII. 1914 - 11 .XI. 1918 okupacja  niemiecka

                                                        (de facto do 20.XI. 1918). 

                                            1922-1940 w unii ekonomicznej z Belgią.

                                           10.V.1940 -10.IX.1944 okupacja niemiecka

                              14.VIII.1940 wcielenie do „Wielkich Niemiec” (Gau Moselland)

                                       We wrześniu 1944 wyzwolony przez siły alianckie

                                                    5.IX.1944  -powstała unia celna Benelux

                                       pierwsza z inicjatyw integracyjnych powojennej Europy 

                                                       1949 · przystąpienie do NATO

                                  od 25.III. 1957 w Europejskiej Wspólnocie Gospodarczej 

                                    jako członek założyciel (dzisiejsza Unia Europejska) 

                                      Luksemburg bierze udział we wszystkich  możliwych 

                                                      formach integracji  europejskiej

 

                                                                               ******

                                                        Znaczki pocztowe 

                                                                      od 15.IX. 1852 

      

            

                                         


                                                             

      

                                                            
                                                       

                                                    Od 2023  znaczki z  napisem Lëtzebuerg

                                                                                 ****

                                            Od  3.X. 2025 wielkim księciem Luksemburga

                                                                     jest Wilhelm V

                                                                        ********

                                                                 Okupacyjne niemieckie

                                                                 2.X.1940- 31.XII. 1941 

                                                                             *******

                                                                      Znaczki III Rzeszy

                                                                      1.I. 1942- IX.1944 


 

*******







poniedziałek, 18 maja 2026

Hamburg-Neuwerk

                                      Dzielnica Neuwerk ( Stadtteil Neuwerk

                                   jest częścią Hamburga ( okręg Hamburg-Mitte)

                             oddaloną o ok. 110 km w linii prostej od centrum miasta.

               W skład dzielnicy wchodzą trzy wyspy, w tym jedna zamieszkana Neuwerk 

                         (21 osób)   oraz dwie niezamieszkane Nigehörn oraz Scharhörn.

 

                                  

                    Do  dzielnicy zalicza się również mielizny Parku Narodowego Hamburskiego

                            Morza Wattowego (Nationalpark Hamburgisches Wattenmeer)

                                                           Powierzchnia - 7,60 km²


                                                                          ****

                                                           Wyspa Neuwerk   -  3,54 km² 

                                  

            

                                    

                               Wyspa  znajduje się ok. 13 km na północny zachód od Cuxhaven,

                                                    najwyższy punkt - 7 m.n.p.m

                                                         

                                       

                                                     Neuwerk w czasie odpływu morza

                                                                       *********

                                                             Scharhörn  - 4,07 km²

                 Wyspa jest uważana za najbardziej wysunięty na północ punkt Hamburga 

                                      znajduje się ok. 17 km na pn. zach. od Cuxhaven 

                                              i 6 km  na pn.- zach. od  wyspy Neuwerk.

                          

                                 

                                                          Scharhörn  i Nigehörn

                                                                      *****

                                               

                         1466- pierwswze wzmianki o piaszczystych ławicach Scharhörn 

                                               „Alt-Scharhörn” i „Neu-Scharhörn”

                           Ławica  Scharhörn  wędrowała co roku o jeden do czterech metrów                            

                                                na  pd-wsch, w kierunku ujścia Łaby.

                                 

                                 W latach dwudziestych ( od 1927)  podjęto działania

                               stabilizujace ( sadzenie trawy i krzewów) brzeg wyspy 

                                     Wyspa stała się rezerwatem przyrody w 1939 r

                                                                    *****

                                              Nigehörn  została  usypana w 1989 r

                                            Pierwotna powierzchnia  wynosiła 30 ha.

                                        Z powodu naturalnego wzrostu ma teraz  50 ha

                                                        Wysoka do 5 m n. p .m

                                        

*******
 
 
1286  -pierwsza wzmianka o Nige Oog   należącej  do Land  Hadeln 
 
podległego Ks Saksonii- Lauenburg
 
1XI. 1299 r Hamburg otrzymał pozwolenie  od lauenburskich 
 
ks. Alberta III i Jana II na budowę  wieży obronnej
 
aby zabezpieczyć żeglugę na Łabie do Hamburga 
  
35-metrowa wieża  został zbudowana  w latach 1300 - 1310 r 

                                       W 1814 r wieża została przekształcona w latarnię morską

                                           Wieża Neuwerk jest najważniejszą budowlą wyspy. 

                                         Jest  najstarszym budynkiem świeckim Hamburga

 

***

 Od 1388  pod administracją hamburskiej własności Ritzebüttel 
 
 (Amt Ritzebüttel)
 
 

                         


                                                          Od  1.XII. 1873 gmina wiejska  


                                                           Od 1905 r nadmorski kurort 

                                                                Neuwerk na mapie z 1910 r

                                                                                ****

                                         Marzec 1935 włączenie wysp do miasta Cuxhaven

 


                                                              Od   1.IV. 1937  - część  Prus

                                                (Provinz Hannover, Regierungsbezirk Stade)

 

                                                              Od 1947 r.  w  Dolnej Saksonii

                                               

                                      1.X. 1969  Neuwerk-Scharhörn i  otaczający obszar watt (osuch)

                                                         -łącznie 95 km²,  staje się własnością 

                                                   Wolnego i Hanzeatyckiego Miasta Hamburga

 


                                              Plan  głębokowodnego portu na  wyspach Scharhörn i Neuwerk

                                                                                  ****** 

                                     

                                      Od 1990  wyspy są częścią Parku Narodowego Hamburskiego

                                                                   Morza Wattowego

 

                                   Wyspy Scharhörn i Nigehörn  znajdują się w strefie I parku

                                                       która objęta jest ścisłą ochroną

 

                                         Neuwerk  znajduje się w strefie II parku

                                                 Wyspa jest zamieszkana na stałe. 

                                    W miesiącach letnich  każdego roku  Neuwerk  odwiedza

                                                       ok. 100 tys. turystów             

                               Ze względu na płyciznę morza w tym miejscu w czasie odpływu

                                                można przejść  pieszo wyznaczoną ok. 10 km

                                                         trasą dzielącą wyspę od lądu. 

                                            


                                      Można też skorzystać z przejazdu  powozem (Wattwagen)

                                        z Sahlenburga  (dzielnicy Cuxhaven) na wyspę

                         Regularny ruch żeglugowy (prom) jest dostępny tylko w sezonie letnim    


                                                                            ******

                                                         Znaczki pocztowe

                                                  W latach  1889-1997  na wyspie Neuwerk

                                                          istniała placówka pocztowa

 

                                                             Datownik stosowany podczas

                                              przynależności  wyspy do miasta Cuxhaven 

 

                                             28.VI.1952 r wyspę odwiedził Theodor Heuss

                                                  pierwszy prezydent RFN (1949–1959)

                                                                          *****

                                                         Od 1970 r  stosowano datownik

                                                               Hamburg-Insel Neuwerk

 

********


Datownik okolicznościowy
 
700 - lecie latarni na Neuwerk
 
***** 

                                                                              *****

.