Wojtek z Roztoki. : Kraków

Kraków jest położony w południowej Polsce, w środkowo-zachodniej
części województwa małopolskiego nad Wisłą.
Miasto na prawach powiatu

Formalna stolica Polski (od 1038 do 1795 r.)

miasto koronacyjne oraz nekropolia królów Polski

W latach 1596–1795, czyli do III rozbioru Polski, jako stolica Rzeczypospolitej

funkcje stołeczne dzielił z Warszawą, która stała się miastem rezydencjalnym króla

***
Stołeczne Królewskie Miasto Kraków
– tytuł Krakowa, stanowiący jego nazwę pełną, używany zarówno w uroczystych dokumentach, jak również w oficjalnej, codziennej retoryce. Jest to tytuł formalny, usankcjonowany prawnie przez

Urząd Rady Ministrów RP, poprzez zatwierdzenie Statutu Miasta Krakowa.

Powierzchnia -326,85 km²

Herb

został ustanowiony przez Radę Miasta Krakowa
9 października 2002 r

Przedstawia w polu błękitnym czerwony mur ceglany z trzema basztami, z których środkowa jest wyższa i szersza, zwieńczonymi krenelażem o trzech blankach każda, z czarnymi strzelnicami i okienkami. W murze brama o złotych otwartych podwojach, z okuciami w kształcie lilii i z podniesioną złotą broną. W prześwicie bramy ukoronowany Orzeł Biały, ze złotym dziobem i szponami. Tarcza herbowa o tradycyjnym dla Krakowa renesansowym kształcie jest zwieńczona koroną o kwiatonach w kształcie lilii, zamkniętą kabłączkiem z kulką i krzyżykiem w zwieńczeniu.
.
Nowy herb opracowali heraldycy Wojciech Drelicharz i Zenon Piech
oraz plastyczka Barbara Widłak.
opierając się na projekcie prof. Mariana Friedberga z 1937 roku

***
W czasie kilkusetletniej historii herb Krakowa nie posiadał urzędowego
nadania ani zatwierdzenia.

Najstarszy wizerunek herbu miasta znajduje się na pieczęci zawieszonej
przy dokumencie wystawionym w Krakowie 20 grudnia 1303 r
-był niemal identyczny jak herb Poznania.

średniowieczna pieczęć radziecka

Pod datą 7 listopada 1370 roku kronikarz Janko z Czarnkowa zapisał
pierwszą informację o herbie Krakowa

***

pocz.XVIw.

Od 1661 roku herb przedstawia ukoronowanego
Orła w bramie

***
We wrześniu 1941 r. usunięto z herbu Orła.
W takiej postaci, tj. z pustą bramą, herb obowiązywał
do końca okupacji niemieckiej.

****

Flaga

prostokątny płat, którego stosunek szerokości do długości wynosi 5:8,
podzielony na dwa poziome pasy o równej szerokości, z których górny jest biały a dolny błękitny.

Barwa biała symbolizuje czystość, a niebieska Wisłę, która przepływa przez miasto.
Wywodzi się bezpośrednio od flagi Rzeczypospolitej Krakowskiej.

******
Według legendy zapisanej w końcu XII wieku przez Wincentego Kadłubka
nazwa Krakowa pochodzi od imienia księcia Kraka.

Językoznawca Jerzy Nalepa twierdzi, że rdzeń krak oznacza odgałęzienie rzeczne

*****************
Podział administracyjny

Od 27 marca 1991 Kraków podzielony jest na 18 dzielnic
oznaczonych cyframi rzymskimi i nazwami

Podział do 1991 r

*************
Dzielnica I Stare Miasto

Obszar -5,57 km²

****
Dzielnica I położona w środku miasta, sąsiaduje od północnego zachodu z Dzielnicą V, od północnego wschodu z Dzielnicą III, od wschodu – z Dzielnicą II, od południa z dzielnicami VIII i XIII, od zachodu – z Dzielnicą VII.

Jednostki urbanistyczne Dzielnicy Pierwszej to: Kazimierz, Kleparz, Nowe Miasto, Nowy Świat, Piasek, Stare Miasto, Stradom, Śródmieście Warszawskie, Wawel.

**
Kazimierz
„Miasto Jego Królewskiej Mości Kazimierz przy Krakowie”

część Krakowa wchodząca w skład Dzielnicy I Stare Miasto.

Od powstania w XIV wieku do przełomu XVIII i XIX wieku był samodzielnym miastem,

położonym na południe od Krakowa, oddzielonym od niego nieistniejącą już odnogą Wisły

1335- Civitas Kazimiriensis. ( ok. 45 ha)

1495 - założenie tzw. miasta żydowskiego
(oppidum iudaeorum) wsch cz. wsi. Bawół
włączonej do Kazimierza .

Kazimierz ostatecznie utracił samodzielne prawa miejskie
i został przyłączony do Krakowa w 1800.(1802)

***
Herb Kazimierza

Herb od 1335, potwierdzony w 1566 r

dekretem króla Zygmunta Augusta.

Litera „K” zwieńczona koroną, flankowana dwiema ukoronowanymi głowami

Litera (majuskularna gotycka ) to inicjał imienia założyciela miasta – króla Kazimierza (Kazimirus); można też wywodzić, że jest to pierwsza litera nazwy miasta Kazimierza (Kasimiria)

Dwie głowy z puklami włosów, w koronach, są odnoszone także do osoby Kazimierza Wielkiego,

****

*****

Kleparz
obszar Krakowa wchodzący w skład Dzielnicy I Stare Miasto,

położony na północ od Starego Miasta.

Od 1366 do końca XVIII w. samodzielne miasto.
Formalnej lokacji miejskiej na prawie magdeburskim dokonał
Kazimierz Wielki w 1366 r., nadając miastu nazwę Florencja
którą wzięło od patrona kościoła św. Floriana.
. W XV wieku dotychczasową nazwę wypiera określenie
Kleparz (Clepardia )

Formalnie miasto Kleparz zostało włączone do Krakowa po raz pierwszy w 1791 roku
z mocą od 1792 roku, następnie w roku 1793 z potwierdzeniem tej przynależności w 1794 roku
Stan ten został potwierdzony przez władze zaborcze w roku 1800 z mocą od roku 1801.

w XIXw. pocz.XXw.

Herb
Od XV do XVIII w

Wizerunek św. Floriana

w stroju rzymskiego oficera, ze skopcem z wodą

gaszący pożar.

W lewicy trzyma chorągiew.

****

Dzielnica II Grzegórzki

logo z

pamiętającym czasy galicyjskie

wiadukt kolejowy

***
Dzielnica III Prądnik Czerwony

****
Dzielnica IV Prądnik Biały

****
Dzielnica V Krowodrza

Herb -superekslibris wytłoczony na oprawie księgi ławniczej

Krowodrzy pochodzącej z 1597 r

***
Dzielnica VI Bronowice

**
Dzielnica VII Zwierzyniec

podobizna pieczęci gminnej używanej
w latach 1876-1896

***
Dzielnica VIII Dębniki

***
Dzielnica IX Łagiewniki-Borek Fałęcki
logo

srebrna wieża kościelna oraz drzewo

na granatowym tle

****
Dzielnica X Swoszowice
?

**
Emblemat uzdrowiska

d. pieczęć Swoszowic

*****
Dzielnica XI Podgórze Duchackie

*****
Dzielnica XII Bieżanów-Prokocim

****
Dzielnica XIII Podgórze

Powierzchnia -25,67 km²

Nazwa pochodzi od miasta Podgórza (1784–1915),
włączonego do Krakowa.

Część dawnej dzielnicy Podgórze (1915–1991).

******

Współczesne wyobrażenie herbu

***

Herb Wolnego Królewskiego Miasta Podgórze –
nadany miastu 3 sierpnia 1808 roku przez cesarza Franciszka I.

****

Pierwszy herb nadany miastu .3 czerwca 1795 roku
decyzją cesarza Józefa II

****
Dzielnica XIV Czyżyny

***
Dzielnica XV Mistrzejowice

***
Dzielnica XVI Bieńczyce

***
Dzielnica XVII Wzgórza Krzesławickie
(do 24 maja 2006 Dzielnica XVII Grębałów)

*****
Dzielnica XVIII Nowa Huta

– północno-wschodnia część Krakowa; zaprojektowane od podstaw miasto,
którego budowę rozpoczęto w 1949 roku.
W 1951 gminę Mogiła wyłączono z powiatu krakowskiego i włączono do Krakowa
, a następnie utworzono nową dzielnicę pod nazwą Nowa Huta.
W 1990 wprowadzono nowy podział administracyjny Krakowa i na obszarze Nowej Huty

utworzono 5 dzielnic samorządowych: Dzielnica XIV Czyżyny,

Dzielnica XV Mistrzejowice, Dzielnica XVI Bieńczyce, Dzielnica XVII Wzgórza Krzesławickie

i Dzielnica XVIII Nowa Huta.

***
Logo