środa, 22 kwietnia 2026

Gogłand

                                                 Największa wyspa w Zatoce Fińskiej. 

                                      Leży 120 km  na południowy zachód od  Wyborga ,

                         w odległości 40 km od brzegów Finlandii oraz 55 km od brzegów Estonii. 

                                                             Powierzchnia -21 km²

                                              Administracyjnie - wioska Suur Saari

                                 część rejonu kingisieppskiego w obwodzie leningradzkim


                                                                        ****

                                    Wyspa położona  we wschodniej części Zatoki Fińskiej

                      rozciąga się z północy na południe ok. 11 km i 1,5 do 4  km szerokości.

                                                 Linia brzegowa wyspy ma ok. 30 km 

                     Najwyższe wzniesienie -176 m n.p.m  - Лоунаткоркия    (Lounatkorkia)

                                          Granitowa wyspa porośnięta lasem iglastym.

                                             

                                                                         ******

                                                                Остров Гогланд 

                                             Fińska nazwa  wyspy - Suursaari - duża wyspa

                               estońska – Suursaar,  szwedzka – Högland   -wysoka ziemia

                                                            a niemiecka – Hochland.


                                                                          *****

                              Pierwsze wzmianki o osadnictwie  na wyspie  pochodzą z XIV w.. 

                               Wyspa była zamieszkana przez Finów  co najmniej  od XVI w. 

                                      Po  raz pierwszy  wyspę opisał Adam Olearius w 1635 r

                                       Do 1743 r- szwedzkie zwierzchnictwo nad wyspami

                                                   następnie   wyspa  stała się częścią Rosji     

    

                                      1812 r   w zależnym od Rosji Wielkim Księstwie Finlandii.  

                                                 1807 -budowa pierwszej latarni na wyspie 

                                                 22.III. 1918 r  wyspę opuściły wojska rosyjskie

                                            Zgodnie z traktatem pokojowym z  Tartu z 1920 roku, 

                                       Gogland stał się częścią Finlandii  i został zdemilitaryzowany

                                                         Do 1940 r    gmina w prowincji Viipuri

                                 

                                                                              ******

                                                               Nieoficjalny herb wyspy


                                           Przed  II wojną światową wyspę zamieszkiwało  

                                    ok. 800 osób, w dwóch wioskach  Suurkylä i Kiiskinkylä

                                Mieszkańcy  zajmowałi się rybołówstwem i polowaniem na foki

                                                Wyspa była też popularnym letnim  kurortem

                                        W  październiku 1939 roku mieszkańców ewakuowano

                                                                      do Finlandii 

                                              3 .XII. 1939 г  podczas wojny zimowej 

                                               wojska radzieckie zajęły bezludną wyspę

                                          Po zakończeniu wojny zimowej w marcu 1940 roku,

                                         wyspa  została   przekazana Związkowi Radzieckiemu.

                                          Wojska radzieckie opuściły wyspę w grudniu 1941 r, 

 po czym została przejęta przez wojska fińskie.
 
Finowie przebywali na wyspie przez kilka miesięcy
 
i wycofali się w styczniu 1942 r  
 

                                               W marca 1942 r wojska fińskie odbiły wyspę

                                                 15.IX. 1944  niemiecka próba zajecia wyspy

                                               Końcem wrześniu 1944  po zawieszeniu broni

                                               wyspę  przekazano  Związkowi Radzieckiemu.

                                          co   zostało potwierdzone traktatem paryskim z 1947 r

                            W czasie Związku Radzieckiego część zamkniętej strefy przygranicznej.

                                                 Od 1991 r wyspa należy do Rosji

                                            Po 2000 r -  budowa instalacji militarnych

                                                                   ******* 

                              Zimą 1900 roku   u południowo-wschodniego wybrzeża

                                                 wyspy Gogland  utknął pancernik

                           „Generał-Admirał Apraksin”, a do akcji ratunkowej uruchomiono 

                      prowizoryczną radiostację zaprojektowaną przez Aleksandra Popowa.  

                               Stacja pracowała przez 84 dni i wykonała 440 transmisji 

                                        do stacji brzegowej  w fińskim mieście Kotka


*******

                                              Od 1826 r na  wyspie znajdują się dwa punkty

                                                  pomiarowe łuku geodezyjnego Struvego

                                                  Mäki-päälys (60°04′27″N, 26°58′11″E,

                                                     Gogland (60°05′07″N, 26°57′40″E)

                                            

                       Służył do określenia (pomiaru) dokładnego kształtu i rozmiarów Ziemi.


                                                                  **********

                                                                      














Brak komentarzy:

Prześlij komentarz