sobota, 7 lutego 2026

Grodno

   

                                Miasto obwodowe w zachodniej części Białorusi, nad Niemnem, 

                                     w pobliżu granicy z Polską (ok. 15 km  od granicy) 

                                                              80 km. Białegostoku 

                                                  i 30 km na południe od granicy z Litwą.

                                         Siedziba administracyjna obwodu grodzieńskiego

                                        Grodno jest także siedziba Związku Polaków na Białorusi 

                                                      i polskiego konsulatu generalnego.

                                                                              *****

                                                                         Grodno

                                                                    biał. Гродна, Hrodna; 

                                                                    ros. Гродно, Grodno 

                                                                           lit. Gardinas

 

                                                               Powierzchnia - 142,1 km² 

                                                                   Ludność -361,1 tyś.

                                        Miasto jest zamieszkane przede wszystkim przez 

                                                    Białorusinów, Polaków i Rosjan.

                                                                        Herb miasta 

.

                                                              obecna wersja  od 1.X. 1994       

                                                      Pierwotnie zatwierdzony  15.VI. 1988 r .  

                                                                       

                                                   Jeleń z złotym krzyżem między rogami 

                                                        skaczący   nad  plecionym płotem

                                                       w polu błękitnym barokowej tarczy

                                            Jeleń  -dawne  bogate królewskie tereny łowieckie 

                                                                   wokół miasta 

                                          Płot nawiazuje do nazwy miasta -   miejsce ogrodzone

                                                                               ****

                                                                         Flaga miasta

                                                                       17 . VII.2006 r

                                                                             *****


                                                                                 *****

                                                                       24.V. 1938-1939

                                                                                ******

                                                                         6 .IV.1845

                                                                            ******

                                       W 1540 r królowa Bona, żona króla Zygmunta I Starego,

                                             potwierdziła magdeburskie prawa miejskie  Grodnu

                                                 i  nakazała  magistratowi użycie pieczęci

                                                       z herbem na wzór  miasta Lublina 

                                            Od  1565 -upowszechnił się wizerunek jelenia 

                                              św. Huberta  w skoku  nad  plecionym płotem

    

                                                                               *****

     
 
      Herb Grodna   na  XVI w. drzeworytach
 
jest to herbem Rzeczypospolitej 
 
( Orzeł  -Polska , Pogoń - Litwa , Archanioł-  Kijów  
 
 Niedźwiedź -Żmudź,  Krzyż  -Wołyń )
  
Tarczka sercowa 

                                                       Pola 1 i 4 delfin ,pola 2 i 3  trzy lilie 

                                                         -     herb Henryka Walezego ?

                                                                               ******

                                                             

                                                   Herb Godna z  Biscione  herbem Sforzów,

                                    będący herbem królowej Bony małżonki Zygmunta I Starego

 

                                                                             *****

                                                             Herb rejonu grodzieńskiego

                                                                     Od  10.XI. 2020 г

 

                                                                               ****

                                                                           Flaga  rejonu

                                                                              *****

                                                       Herb guberni grodzieńskiej (1802)

                                                                               ****

                                                                Herb  guberni w  1878 r

                                             

                                                                       ********                                

                             Założone w końcu XI w. przez książąt ruskich jako gród warowny

                          Miasto  wzmiankowane po raz pierwszy w 1128, w ruskiej kronice  

                             Powieść minionych lat -  osada pod nazwą Horodnia (Horodeń)

                                                    którą władał książę Wsiewłod.

                         

                         W latach 20. XII w. wyodrębniło się dzielnicowe księstwo grodzieńskie,

                                      rządzone przez boczną gałąź dynastii Rurykowiczów

                                   Stanowiło kulturowe, handlowe  centrum Czarnej Rusi, 

                               leżące na ważnym szlaku handlowym biegnącym na Mazowsze.

                                      W 1270 r. Grodno opanował litewski książę Trojden.

                            

                         W 1376 r. Grodno weszło ponownie w skład Wielkiego Księstwa Litewskiego

                           W 1391 r. król polski i wielki książę litewski Władysław II Jagiełło 

                                                  nadał Grodnu niepełne prawo magdeburskie

 

                        a w 1444 r. Kazimierz Jagiellończyk.  rozszerzył   prawa miejskie Grodna 

                                         nadając miastu  m.in.herb w postaci jelenia św. Huberta

                                                              

                            Za panowania wielkiego księcia Witolda Grodno faktycznie zostało 

                                   drugą stolicą jego państwa (1393) .Powstał wtedy Stary Zamek,

                             W 1413 r. miasto zostało włączone do województwa trockiego 

                                                             jako miasto powiatowe 

                      Za panowania Jagiellonów Grodno stało się jednym z miast rezydencjalnych               

                                  Na tutejszym zamku zmarli Kazimierz IV Jagiellończyk (1492)

                  i Stefan Batory (1586) oraz kanonizowany królewicz Kazimierz Jagiellończyk (1484).                                                                             

                                  

                                     Stefan Batory, był za życia mocno związany z Grodnem

                                i bardzo się przyczynił do rozkwitu grodu nad Niemnem

 

                                        Po 1673 r co trzeci sejm walny Rzeczypospolitej

                        odbywał  się w Grodnie, zyskało ono nieoficjalnie status trzeciej stolicy.     

                                                      Sejm zebrał się tu 11 razy

 

                                  W  latach 40. i 50. XVIII w. naprzeciwko Starego Zamku 

                                       wybudowano drugą rezydencję królewską – Nowy Zamek.                                                   

                              W 1793 r. targowiczanie zwołali na Nowym Zamku  w Grodnie 

                            ostatni sejm I Rzeczpospolitej, który  zatwierdził traktaty rozbiorowe

                                                              z Rosją i Prusami. 

                                  

                               Ustanowił jednocześnie miasto stolicą efemerycznego województwa, 

                                       które przestało istnieć wraz z klęską insurekcji kościuszkowskiej

                                  25 .XI. 1795 na zamku  grodzieńskim abdykował król Polski

                                                        Pozostał  tu do lutego  1797 r

                                          W 1795 r  Grodno znalazło się w zaborze rosyjskim. 

                                                     w   guberni  litewsko-grodzieńskiej 

                                        Grodno w 1801 r. stało się siedzibą guberni grodzieńskiej 

 2 .VI. do 8 .XII. 1812 miasto  zajmowały wojska napoleońskie 
 
 
 
 
 1862   na   magistrali kolejowej Petersburg–Warszawa  
 
W 1865 r. zabroniono publicznego posługiwania się językiem polskim 

                                               3.IX. 1915  - 29 .IV.1919 okupacja niemiecka

                                       1.XI.1916 -1.II.1918   Verwaltungsbezirk Bialystok-Grodno

                                    1. II. 1918 r. okręg Białystok-Grodno został połączony z okręgiem  

                                                       Litwa  w jeden okręg Litwa

                                                        16 .II. 1918 wszedł w skład  Litwy. 

                                        W grudnia 1918  do Grodna przeniosły się z Mińska 

                                                    instytucje Białoruskiej Republiki Ludowej,


                                     Funkcjonowały do kwietnia 1919, kiedy wojska niemieckie

                                                   wycofały się z Grodzieńszczyzny.

 

                                         Od 29 .IV. 1919 pod administracją polską 

                                Od lipca do  26.IX. 1920 r.  bolszewicka okupacja miasta

                                Traktatem sowiecko-litewskim z 12. VII. 1920 r, miasto zostało 

                                                           oddane Litwie  (Gardinas) 

 

                               W 1921 r., na mocy Traktatu ryskiego, Grodno oficjalnie weszło 

                                                          w skład II Rzeczypospolitej

                                            Miasto powiatowe województwa białostockiego

                                20–22 IX 1939  walki obrońców Grodna  przed Armią Czerwoną

                                    Od 22 .IX.1939  Grodno pozostawało pod okupacją sowiecką,

                                                jako siedziba rejonu w obwodzie białostockim

                                                                 Białoruskiej SRR

                                                    23. VI.1941  -  18. VII.1944 okupacja niemiecka                                                       

                                       Początkowo  w Ostland , od 14.IX.1942 w obw. białostockim

                                                            włączonym do Prus Wschodnich 

                                            Kreiskommissariat GrodnoBezirk Bialystok 

******* 

                                              17 .VII. 1944 r zdobycie przez Armię Czerwoną.  

                             Po II wojnie światowej  na mocy postanowień konferencji jałtańskiej,  

                           Grodno  weszło w skład Związku Radzieckiego (w Białoruskiej SRR)

                                  Po upadku ZSRR   od 1991 r Grodno jest miastem obwodowym

                                                                  Republiki Białorusi. 


                                                                              *****

                                                            Znaczki pocztowe 

                                                                       Znaczki Rosji

                                                                        1858-1915

    


                                                                          ******

                                                        Niemieckie  znaczki okupacyjne

                                                                  Postgebiet Ob. Ost

                                                                        1915-1919 

***
Znaczki niemieckie 
 
IX.1941-1944 


   Bezirk Bialystok 

                                                                         *******

                                                                        Znaczki Litwy 

                                                              30.XII. 1918- 26.IV.1919


                                                                          4 marca 1919 

                                                                              *******

                                                                        Znaczki Polski

                                                              V. 1919  , 1920 - IX.1939


                                                                          ******

                                                                     Znaczki ZSRR 

                                                                  1939-1941,1944-1991 



                                                                              ****

                                                                      Znaczki Białorusi 

                                                                       od 21. XII.1992

                                     





                                                                                ******


                                                                          *******



                                      1870–1910 w Grodnie żyła i pracowała E. Orzeszkowa

                                                                          *****

                                                             

Nadruk upamiętniajacy 60 rocznicę
 
                                        francusko-radzieckiego traktatu  o wzajemnej pomocy.

                                                        Traktat  podpisano   

                                                   Traktat nigdy nie został zastosowany 

                                            Nadruk z podobiznami   Stalina i De Gaulle'a

                                         W 1935 r - prezydentem Francji był Albert Lebrun

                                                      a  De Gaulle był  podpułkownikiem 
  
                                                                               *****
 
 
 



Brak komentarzy:

Prześlij komentarz