czwartek, 1 października 2026

Mokka

                                          Miasto w Jemenie, port nad Morzem Czerwonym

                                             na  przybrzeżnej pustynnej  równinie  Tihāma 

                                             74 km na północ od  cieśniny Bab el-Mandeb

                                               Admnistracyjnie leży  w muhafazie Taizz

                                                  (ok. 94 km na zach. od miasta Taizz)

 

                                                                           ***

                                                                           Mokka

                                                                 المخا ,  ( al-Mukha)

                                                                          ang.Mocha



                                                                      Mocha, Mukha

                                                                              *****

                                  Słowo mokka jest obecne w większości języków świata 

                               i odnosi się do kawy, która  była  eksportowana przez ten port. 

                                                                               ***

                                    Mokkę  założono w XIV w  ( wioską rybacką )

                                 1538 -  poporzadkowanie  Imperium Osmańskiemu

                                              rozwinęli Mokkę  jako miasto portowe


                                  Od XVI do XIX w Mokka była ważnym rynkiem

                                    eksportowym  kawy  transportowanej z różnych 

                                     terenów półwyspu arabskiego  i  Etiopii (Harar),

                                                  kadzidła, mirry i innych towarów

                      , przyciągając kupców angielskich, holenderskich i francuskich. 

                                 

                                                Od  1636  r  w imamacie  Zajdytów

                                                          (Muhammad I al- Mu'ajjad )

                                               W XVIII w. zaraza zabiła połowę ludności 

                                            IV.1837  -   pod  kontrolą kedywa Egiptu

                                          1849-1918  ponownie w  Imperium Osmańskim 

                                                                      (sandżak Taizz) 

                                                   miasto portowe, pierwszy port na północ

                                                         od cieśniny Bab-el-Mandeb

                                                      

                                                                           1907

Upadek rozpoczął się wraz z rozbudową portu w Adenie w poł. XIX w
 
  i rozwój plantacji kawy  na Jawie  i powstanie południowoamerykańskiego 
 
przemysły kawowego
 
 
Od   1918 – w  Mutawakkilickim Królestwie Jemenu 
 
, główny port dla stolicy Jemenu- Sany

                                                     Mokka  na brytyjskiej mapie z lat 40-XX w.

                                                      Mokka  na amerykańskiej  mapie z lat 50-XX w. 

                                                       W 1955 r -  budwa  nowego portu 

                                                   1962 - w Arabskiej Republice Jemenu

                                                Mokha był kada (dzielnica) prowincji Taizz,

                             podzielona na dwa nahiye (podokręgi): al-Mukha i al-Makbara. 

                                                               do1970  wojna domowa  .

                                             Od  1990 w  zjednoczonej  Republice Jemenu 

 

                                               

                                                      Od 2015 r trwająca wojna domowa

 

                                                                           *****

                                                             Znaczki pocztowe

                                                                      Znaczki  Turcji

                                                                         1868 - 1918

                                                               

                                                                            *****

                                                                      Znaczki Jemenu

                                                                           od 1926

                                               

                                  

         
 

*** 
 
          
                  

                                             

                                                                                   *****

  
                                                                            1968

                                             Na znaczku  jemeńskiego  rządu królewskiego

                                                meczet i mauzolem szejka  al-Szadhiliego

                                   Szejk Ali bin Omar al-Szadhili (żyjący na przełomie XIV i XV w)

                                                         mistrz suficki i patron Mokki. 

                                   Według  legend to on sprowadził krzewy kawowca do Jemenu

                                                i spopularyzował picie naparu z kawy

                          Sufici pili kawę, aby utrzymać koncentrację i siły podczas całonocnych,

                                                              mistycznych modlitw


                                                                           ****

 






Brak komentarzy:

Prześlij komentarz