Wyspa w archipelagu Wysp Brytyjskich, położona na Morzu Irlandzkim,
pomiędzy Wielką Brytanią i Irlandią.
Ma 50 km długości i do 20 km szerokości
Wyspa jest w większości wyżynna, w części północnej znajdują się wzgórza,
sięgające do wysokości 621 m n.p.m. (góra Snaefell).
Wybrzeże wyspy ma charakter klifowy a jego łączna długość wynosi 160 km
Klimat umiarkowany ciepły morski
*****
Isle of Man
Ellan Vannin
Powierzchnia -572 km²
Stolica- Douglas
Funt mański = 100 pensów
powiązany z funtem szterlingiem
Ludność -84,5 tyś.
Na wyspie używany jest język angielski
Do połowy XIX w celtycki język manx ( Gaelg Vannnagh)
był w powszechnym użyciu.
Głową państwa jest monarcha Wielkiej Brytanii, który jest również
Lordem Mann ( Chiarn Vanninagh)
Formalnie nie jest częścią Zjednoczonego Królestwa
Man ma szeroką autonomię polityczną i gospodarczą.
Za politykę zagraniczną i obronność wyspy odpowiada Wielka Brytania
*****
Arms of Her Majesty in right of the Isle of Man
Ny Tree Casyn
Na czerwonym polu tarczy triskelion (trzy zgięte i połączone ludzkie nogi).
Trzymaczami tarczy herbowej są sokół i kruk
Pod tarczą wstęga z dewizą „Quocunque Jeceris Stabit”
(„gdziekolwiek mnie rzucisz, będę stał”).
Triskelion - celtycki symbol słoneczny , nawiązuje do celtyckiej
przeszłości wyspy .Znany na wyspie od ok. 1100 r
Sokół (Falco peregrinus) upamiętnia przekazanie wyspy Man
sir Johnowi Stanleyowi przez króla Anglii Henryka IV w 1405 r.
Sir Stanley i jego potomkowie przysyłali w dniu koronacji
każdemu kolejnemu królowi angielskiemu , dar w postaci dwóch
sokołów wędrownych. Tradycja ta trwała do 1822 r.
Kruk pochodzący z mitologi nordyckiej nawiazuje
do normańskiego dziedzictwa wyspy.
. Nad tarczą herbową znajduje się korona królewska, symbolizująca
zwierzchnictwo króla Anglii, będącego od 1765 r
lordem wyspy Man.
Motto ma nawiązywać do dewizy klanu MacLeod ze szkockiej
wyspy Lewis (Hebrydy) który kontrolował w XIII w. Man
******
Flaga
| Oficjalną flaga od 1.XII. 1932 |
***
1848-1929
****
Bandera handlowa Wyspy Man
*******
Douglas
mański -Doolish
– miasto na wschodnim wybrzeżu Wyspy Man.
nad zatoką Douglas Bay
Od 1863 jest stolicą wyspy (poprzednio stolicą było Castletown)
Od 2.III. 1896 r
Pola 1- (statek wikingów) i 4 (triskelion)
symbole Man
Pola 2 i 3 nawiązują do herbów hrabiów Derby i Atholl
sprawujących władzę na Man w latach 1405-1765.
Klejnot z herbu rodziny Stanley , hrabiów Derby
*******
Lew nawiązuje do herbu rodziny Murray ,hrabiów Atholl
lordów Man w 1736-1765
****
Dewiza - Kiannoortys cheus thie jeh Kiannoortys,
ang.państwo w w państwie
********
Wyspa Man była zamieszkiwana od czasów prehistorycznych
ok. 200 r. p.n.e. zasiedlili wyspę Celtowie
W V i VI w. została schrystianizowana przez mnichów irlandzkich
( św. Maughold )
Od IX wieku wyspa była najeżdżana przez Normanów,
a z czasem stała się ich siedzibą
W 850-890 wyspa została podporządkowana skandynawskim
królom Dublina , a między 890 a 1079 królom Orkadów
W 979 r. Normanowie założyli parlament wyspy Man (Tynwald)
W 1079 utworzone zostało normańskie Królestwo Mann i Wysp,
rządzone przez dynastię Crovanów.
Królestwo Wysp ( Hebrydów) i Królestwo Man
W 1265 wyspa przeszła w posiadanie Aleksandra III, króla Szkocji
( Szkoci de facto przejęli kontrolę nad wyspą w 1275)
W 1333 r wyspa zaczęła podlegać władzy angielskiej
(król Edward III)
W latach 1405-1765 królowie angielscy oddali wyspę Man
w lenno swoim wasalom,
W 1765 roku władze brytyjskie kupiły od księcia Atholl suwerenność
wyspy za 70 tysięcy funtów i roczną pensję
W 1828 -status jako dependencja korony brytyjskiej.
Mapa wyspy 1855
W XIX w wyspa przeżywała okres intensywnego rozwoju gospodarczego
Podczas obu wojen światowych,mieściły się tu obozy internowania
dla cudzoziemców.
Obecnie Man jest znana jako centrum finansowe z własnym
systemem prawnym i podatkowym.
*****
Znaczki pocztowe
Znaczki Wielkiej Brytanii
Od 6.V.1840 roku.
W 1844 r Douglas otrzymał stempel numerowy
do kasowania znaczków - 407
w 1851- Ramsey - 036 , Castletown - 037
*****
Wydanie regionalne
od 18 .VIII. 1958 r
*****
Własne znaczki
. Isle of Man
Post Ellan Vannin
od 5 .VII. 1973 r.
******
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz